Atıkların Yeniden Kullanımı
Artan iklim krizinin etkilerinin, somut olarak tüm dünya ülkelerinde hissedilmesi ile sorunun yalnızca arada bir gazete manşetlerinde gördüğümüz dev başlıklardan daha fazlası olduğunu hissettirdi.
Bu süreçte, tüm dünyanın ortak sorunu olarak gösterilebilecek çöp sahalarına giden atıklar ve uygunsuz bertaraf yöntemlerinin çevreye, doğaya ve yaşayan insanlara zararları bilinse de yine de birçok ülke geri dönüştürülebilir atıklarının takibini yapmadan yurt dışına gönderiyor. Ne yazık ki çözüm atıkların ülkeden uzaklaştırılmasıyla çözülemiyor. Uygunsuz bertaraf yöntemleri doğrultusunda salınan sera gazları atmosferimizde olumsuz etkilere neden oluyor ve bu durum tüm dünya ülkelerini etkiliyor.
Her şeye rağmen konunun yalnızca buzulların erimesinden veya fok balıklarının neslinin tükenmek üzere olmasından daha fazlası olduğu bilinci ile yaklaşan yönetimler, kurumlar ve firmalar; canlılar ve gelecek nesiller için daha yaşanabilir bir dünya oluşturmak için çözümler oluşturmaya başladılar.
Almanya, İskoçya, Danimarka, İsveç gibi ülkeler bu alışagelmiş düzenin değişiminde devasa geri dönüşüm oranları ile rol model olarak sahnede olsalar da, Hollanda bu dönüşümü hayatın her noktasında somut örneklerle destekliyor. Hollanda’nın örneklerine baktığımızda; Amsterdam’da uygulanan Wasted programı sayesinde plastik atıklar jetonlara dönüşüyor ve bu jetonlarla yerel mağaza ve işletmelerde indirim imkanı sağlanıyor. Hollandalı EverUse şirketi kağıtları geri dönüştürerek konutlar için yalıtım malzemeleri üretiyor. Bu sayede sürdürülebilir ve yeşil binaların yapı malzemelerinde kullanım alternatifi olarak karşımıza çıkıyor.
Amsterdam’da Plastic Roads projesinde 218 bin plastik bardak ve 500 bin plastik şişe kapaklardan geri dönüşüm gerçekleştirildi. Yol yapımında plastik kullanımı dünyanın başka yerlerinde de yapıldı ancak bu ilk kez Hollanda’da tamamen plastikten yapıldı.
Bu dönüşüme kurumsal firmalardan da farklı projeler ile katılım sağlanıyor. Adidas’ın başlattığı projede Afrika kıtası kıyılarından toplanan plastik atıklar ipliğe dönüştürülerek bu iplikler tişört, şort, spor ayakkabı, mayo gibi spor ürünleri üretiminde kullanılıyor.
Tek kullanımlık plastik veya karton bardakları önlemek adına, Feel the Peel isimli portakal suyu otomatı, portakal suyu yapımında kullanılan portakal kabuklarını geri dönüştürerek biyoplastik bardağa çeviriyor ve tüketiciye portakal suyunu bu bardakta sunuyor.
Mother London’ın IKEA Greenwich için hazırladığı Wildhomes for Wildlife, sıfır atık üzerinden yürütülmüş bir kampanya olarak karşımıza çıkıyor. Sanatçılar ve tasarımcılar Wildhomes for Wildlife için IKEA’nın mobilya atıklarını alıp hayvanlar için böcek kuleleri, yarasa barınakları ve kuş evlerine dönüştürmüş.
Sıfır atıklı bir yaşama geçiş için ülkeler, yönetimler ve kurumsal firmalar kadar bireysel olarak da farkındalık kazanmak ve bunu kısa süreli değil bir yaşam biçimi olarak benimseyerek hem evde hem de günlük yaşamda uygulamamız gerekiyor. Entegre şekilde uygulanan bu sistem yaşanabilir bir dünya ve gelecek için çok daha sürdürülebilir bir çözüm oluşturacaktır.
Ayşegül YURTSEVEN
Çevre Mühendisi
ENV Enerji Çevre
